Wyzysk
Z Anarchopedia
Wyzysk nie jest jednolitym pojęciem.
Anarchiści przez wyzysk rozumieją korzystanie z owoców cudzej pracy bez zwrócenia świadczącemu jej pełnej wartości. Zatem każde społeczeństwo klasowe i każde państwo opiera się na wyzysku. Wyzysk zawsze łączy się z uciskiem, gdyż w warunkach wolności regularny wyzysk dużej grupy ludzi byłby niemożliwy.
W oficjalnych źródłach, w chwili obecnej wyróżnia się dwa jego znaczenia:
- jako nienaturalna eksploatacja pracownika przez pracodawcę (np. poprzez szykany, zmuszanie do nadludzkiego wysiłku, nie wypłacanie lub zaniżanie pensji)
- niesłuszne lub nielegalne używanie czegoś do swojej korzyści, lecz to pojęcie jest sztuczne.
Większość teorii gospodarczych co do pojęcia wyzysku zgadzają się ze sobą, tak jak np. również do wyzysku państwowego(np. w epoce feudalizmu czy w obrębie systemu kapitalistycznego)
Marks bardzo konkretnie sprecyzował pojęcie wyzysku, gdyż wyzysk prowadzi do bogacenia się kapitalisty kosztem pracy robotnika. Posuwając się dalej, stwierdził on, że wyzysk nie dotyczy tylko konkretnych osób(jednostek) lecz stwierdził on, że cała klasa robotnicza i chłopska jest wyzyskiwana przez kapitalistów i kapitalizm.
W Kapitale, Marks stwierdził, iż cały "wolny rynek" opiera się na władzy kapitału i burżuazji który jest całkowicie oparty na wyzysku, eksploatacji, poddaństwie i nierównościach.
W celu zaprzestania wyzysku należało znieść kapitalizm, na początku wprowadzając socjalizm a potem komunizm, z robotniczą kontrolą środków produkcji a sam Marks system wyzysku rozpoznawał po:
- Jeżeli środki produkcji znajdują się w gronie wąskiej grupy(burżuazji/kapitalistów)
- Kiedy robotnik by utrzymać się przy "życiu" musi pozwalać na kierowanie nim przez kapitalistę.
- Stan w państwie, które używa się do nierównego podziału dóbr

